İstanbul Sanayi Odası (İSO) tarafından her yıl açıklanan Türkiye'nin İkinci 500 Büyük Sanayi Kuruluşu Araştırması'nın 2025 yılı sonuçları, Denizli iş dünyasında geniş yankı uyandırdı. Elde edilen başarıya ilişkin değerlendirmeler yapan Denili İhracatçılar Birliği (DENİB) Başkanı Osman Uğurlu, tablonun görünen yüzü ile birlikte bu başarıya giden sanayicinin yaşadığı sorunlara ve zorluklara da değindi.
İstanbul Sanayi Odası tarafından açıklanan Türkiye'nin İkinci 500 Büyük Sanayi Kuruluşu listesinde Denizli'de üretimi ve yatırımı bulunan 9 firmanın yer almasının, kentin güçlü sanayi altyapısının ve üretim kapasitesinin önemli bir yansıması olarak öne çıktığını belirten Uğurlu, “Listeye giren firmalarımızın 6'sının tekstil, 3'ünün ise elektrik-elektronik sektöründe faaliyet göstermesi, Denizli'nin sahip olduğu sektörel çeşitliliği ve üretim gücünü ortaya koyuyor. Özellikle tekstil sektöründeki firmalarımız, Denizli'nin uzun yıllara dayanan üretim ve ihracat tecrübesini başarıyla sürdürürken, elektrik-elektronik sektöründeki firmalarımız da şehrimizin teknoloji odaklı üretim kapasitesinin geliştiğini gösteriyor” dedi.
Küresel ticarette rekabetin giderek arttığını, maliyet baskılarının ve belirsizliklerin öne çıktığını dile getiren Uğurlu, böyle bir dönemde firmaların üretim, yatırım, istihdam ve ihracat faaliyetlerini sürdürerek, Türkiye'nin önde gelen sanayi kuruluşları arasında yer almasınının son derece kıymetli olduğunu kaydetti.
FİNANSMAN YÜKÜNE DİKKAT ÇEKTİ
Uğurlu, “İSO İkinci 500 araştırmasının sonuçları, sanayicimizin karşı karşıya kaldığı finansman yükünü de açıkça ortaya koyuyor. 2025 yılında İSO İkinci 500'de finansman giderleri yüzde 45,2 artışla 138 milyar TL'ye yükselirken, faaliyet kârı yüzde 35,4 artışla 160 milyar TL seviyesine yaklaştı. Böylece finansman giderlerinin faaliyet kârına oranı yüzde 86,7'ye yükseldi. Bu oran, 2015-2024 dönemindeki yüzde 47,3'lük ortalamanın oldukça üzerinde bulunuyor. Kârlardaki güçlü nominal artışlara rağmen, vergi öncesi dönem kârı/zararı bakımından zarar eden kuruluş sayısının 2024'teki 159'dan 2025'te 155'e gerilemesine rağmen yüksek seviyesini koruması da mevcut tablonun önemli bir göstergesi. Sanayicilerimizin ana faaliyetlerinden elde ettikleri kârın çok büyük bir bölümünü finansman giderlerine ayırmak zorunda kalmaları, üretim ve yatırım kapasitesinin güçlendirilmesi açısından önemli bir risk oluşturuyor” dedi.
“KARLILIK ANLAMINDA DA ZORLU BİR DÖNEM”
İSO İkinci 500 araştırmasının, sanayicilerin yalnızca finansman yüküyle değil, aynı zamanda kârlılık açısından da zorlu bir dönemden geçtiğini ortaya koyduğunu anlatan Osman Uğurlu, “2025 yılında faaliyet kârı nominal olarak yüzde 35,4 artışla yaklaşık 160 milyar TL'ye yükselmiş olsa da faaliyet kârlılığı yüzde 7,7 ile son 10 yıl ortalaması olan yüzde 10,9'un oldukça altında kaldı. Benzer şekilde vergi öncesi dönem kârlılığı da yüzde 2,2 seviyesinde gerçekleşerek uzun yıllar ortalaması olan yüzde 6,6'nın oldukça gerisinde kaldı. Güçlü nominal artışlara rağmen kârlılık oranlarının tarihsel ortalamaların altında seyretmesi, sanayicilerimizin yüksek maliyetler ve finansman baskısı altında üretimlerini sürdürmeye çalıştığını açıkça gösteriyor. Net kambiyo zararının geçen yıla göre yaklaşık dört kat artarak 26 milyar TL'ye yükselmesi ve zarar eden firma sayısının 155 gibi yüksek bir seviyede kalmaya devam etmesi de sanayimizin karşı karşıya olduğu riskleri ortaya koyuyor” dedi.
“TÜM ZORLUKLARA RAĞMEN…”
Yaşanan tüm zorluklara rağmen üretmeye, yatırım yapmaya, istihdam sağlamaya ve ihracat gerçekleştirmeye devam eden sanayicilerin ortaya koyduğu performansı son derece değerli bulduğunu dile getiren Uğurlu, “Önümüzdeki dönemde sanayici ve ihracatçılarımızın düşük maliyetli ve uygun faizli finansman imkânlarıyla buluşturulduğu günlere yeniden dönmeyi temenni ediyoruz. Firmalarımızın elde ettiği kaynakları finansman giderlerine değil, üretime, yatırıma, istihdama ve ihracata yönlendirebildiği bir finansman ortamının yeniden tesis edilmesiyle ülkemizin sanayi gücünü ve rekabetçiliğini daha da ileriye taşıyacağına inanıyor, listeye adını yazdıran tüm firmalarımızı gönülden tebrik ediyorum” dedi.
“İNSANIMIZIN, AZİMLE ÇALIŞMASININ ÜRÜNÜDÜR”
Denizli Ticaret Odası (DTO) Başkanı Uğur Erdoğan da, Türkiye sanayisinin en önemli göstergelerinden biri olarak kabul edilen “Türkiye’nin İkinci 500 Büyük Sanayi Kuruluşu Araştırması”nda listeye giren Denizlili firmaları kutladı.
Denizli'nin üretim gücü, ihracat odaklı yapısı ve girişimcilik kültürüyle Türkiye ekonomisine değer katmayı sürdürdüğünü belirten Erdoğan, "Bu başarı üretimin, yatırımın, istihdamın ve ihracatın arkasındaki güçlü vizyonun, azimli çalışmanın ve girişimcilik ruhunun en somut göstergelerinden biridir. Denizli sanayisi, değişen küresel ekonomik koşullara rağmen üretmeye, katma değer oluşturmaya ve ülkemizin kalkınmasına katkı sunmaya devam etmektedir. İSO listelerinde yer alan her bir firmamız, yalnızca kendi başarısını değil, aynı zamanda Denizli'nin üretim ve sanayi potansiyelini de ortaya koymaktadır” dedi.
Denizli Ticaret Odası olarak üyelerin rekabet gücünü artıracak, üretim ve ihracat kapasitelerini destekleyecek çalışmaları sürdürmeye devam edeceklerini dile getiren Erdoğan, İSO İkinci 500 listesinde yer alan firmalarımızı, yöneticilerini ve tüm çalışanlarını gönülden tebrik ediyor, başarılarının artarak devam etmesini diliyorum" dedi. METİN ELTAŞ